Το Δουκάτο της Νάξου

Το Δουκάτο της Νάξου ή Δουκάτο του Αιγαίου ή το Δουκάτο του Αρχιπελάγους

Η Φραγκοκρατία επέδρασε καταλυτικά στην ιστορία της Νάξου. Μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης οι Φράγκοι κατακτητές μοίρασαν μεταξύ τους τα εδάφη της Βυζαντινής αυτοκρατορίας. οπότε και την Νάξο, με την περίφημη συμφωνία Partitio Terrarum Imperi Romaniae. Βέβαια οι περισσότερες περιοχές έπρεπε να κατακτηθούν. Γι'αυτό το λόγο διάφορες περιοχές δώθηκαν σε τυχοδιώκτες που φαίνονταν ικανοί να τις κατακτήσουν και να τις διατηρήσουν κάτω από την εξουσία του Λατίνου αυτοκράτορα.

Το Δουκάτο της Νάξου

Έτσι χάρη στην εύνοια της Βενετίας που ήθελε ναυτικές βάσεις στο Αιγαίο, το 1207 ο Μάρκος Σανούδος φτάνει στην Νάξο όπου συνάντησε ισχυρή αντίσταση και χρειάστηκε πέντε εβδομάδες για να την κατακτήσει. Μάλιστα η παράδοση τον θέλει να καίει τα πλοία ώστε να είναι αναγκασμένοι οι στρατιώτες του να πολεμήσουν καθώς δεν υπήρχε επιστροφή. Με αυτόν τον τρόπο ο Μάρκος Σανούδος αναγορεύτηκε από τον δεύτερο λατίνο αυτοκράτορα Ερρίκο της Φλάνδρας, Δούκας (duca dell’ Egeopelagi, duca dell’ Arcipelago).

Αφού φρόντισε να οχυρώσει την Νάξο, ο Δούκας πια Μάρκος Σανούδος, κατέλαβε την Πάρο, την Αντίπαρο, την Σίφνο, την Κίμωλο, την Σύρο, την Μήλο, την Φολέγανδρο, την Ίο και την Σαντορίνη ιδρύοντας το Δουκάτο της Νάξου το οποίο διοίκησε μέχρι τον θάνατο του το 1227 οπότε και το κληροδότησε στον γιό του Άγγελο Σανούδο. Ο Μάρκος Σανούδος ο Β' απέκρουσε τις επιθέσεις των Βυζαντινών διασφαλίζοντας την επιβίωση του Δουκάτου. Αργότερα το Δουκάτο παραχωρήθηκε για λίγο στην οικογένεια Ντελλάκαρτσέρι και αμέσως μετά στους Κρίσπους. Μέχρι την κατάληψη του Δουκάτου της Νάξου από τον διάσημο πειρατή Χαιρεντίν Μπαρμπαρόσσα για λογαριασμό των τούρκων τα δουκάτο κυβέρνησαν οι παρακάτω

Οικογένεια Σανούδο
(Sanudo)

Οικογένεια Κρίσπο (Crispo)

Marco Sanudo (1207–1227)
Άγγελος (1227–1262)
Μάρκος Β' (1262–1303)
Γουλιέλμος Α' (1303–1323)
Νικολό Α' (1323–1341)
Giovanni I (1341–1361)
Φιορέντσα (1361–1371)
Νικολό (1364 – 1371)
Νικολό Γ' (1371–1383)
Francesco Α' (1383–1397)
Giacomo Α' (1397–1418)
Giovanni Β' (1419–1437)
Giacomo Β' (1437–1447)
Gian Giacomo (1447–1453)
Guglielmo Β' (1453–1463)
Francesco Β' (1463)
Giacomo Γ' (1463–1480)
Giovanni Γ' (1480–1494)
Francesco Γ' (1500–1511)
Giovanni Δ' (1517–1564)
Giacomo Δ' (1564–1566)

Μετά την κατάληψη του από τους Τούρκους το 1566, το δουκάτο δώθηκε στον εβραίο τραπεζίτη Ιωσήφ Ναζί που ήταν ευνοούμενος του Σουλτάνου και είχε και το μονοπώλιο της εισαγωγής κρασιών στην Κωνσταντινούπολη. Αυτός το διοίκησε μέχρι το θάνατο του με τοποτηρητή τον Φραγκίσκο Κορονέλλο. Μετά τον θάνατο του Ναζί το δουκάτο της Νάξου ενσωματώθηκε στην οθωμανική αυτοκρατορία και έπαψε να υπάρχει.

ΤΟ ΔΟΥΚΑΤΟ ΤΗΣ ΝΑΞΟΥ